Darowizna

Co to jest darowizna

Darowizna to należące do nas pieniądze albo rzeczy, które przekazujemy komuś inne­mu, nie chcąc nic w zamian. Darowizna to forma umowy, w której darczyńca zobowią­zuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego, kosztem swe­go majątku. Z darowizną mamy do czynienia wtedy, gdy dzielimy się z kimś swoją własnością, czyli przekazujemy pieniądze z własnej kieszeni lub rzeczy należące tylko do nas.

Ważny stopień pokrewieństwa

Darowizna podlega opodatkowaniu. Podatek musi zapłacić osoba obdarowana, chyba że przepisy zwalniają ją z tego obowiązku. To czy będzie trzeba zapłacić podatek, zależy od tego, do której grupy podatkowej należą darczyńca i obdarowany. 3 grupy podatkowe zostały ustalone według stopnia pokrewieństwa. Podatek jest tym wyższy, im dalsze jest pokrewieństwo pomiędzy darczyńcą a obdarowywanym. Darowizna dla najbliższych osób zaliczonych do I grupy zwolniona jest z podatku. Warunkiem jednak aby te osoby uniknęły podatku, muszą zgłosić darowiznę do urzędu skarbowego w ciągu 6 miesięcy od daty zawarcia umowy (umowę notarialną zgłasza notariusz). Jest to bardzo ważne ponieważ wówczas jesteśmy zwolnieni od płacenia podatku od spadku i darowizn. Wartość darowizny w takim przypadku nie ma znaczenia, ponieważ nie będziemy płacić ani złotówki podatku.

Podatki od spadku i darowizny

Grupa I

  • małżonek (obecny, nie były),
  • zstępni (np. syn, córka, wnuki, prawnuki),
  • wstępni (np. matka, ojciec, dziadkowie),
  • rodzeństwo,
  • pasierb,
  • ojczym,
  • macocha
  • teściowie
  • zięć
  • synowa.

Grupa II

  • zstępni rodzeństwa (np. siostrzeniec, bratanek),
  • rodzeństwo rodziców (np. wuj, ciotka),
  • zstępni i małżonkowie pasierbów,
  • małżonkowie rodzeństwa (np. mąż siostry) ,
  • rodzeństwo małżonków (np. brat żony- szwagier),
  • małżonków rodzeństwa małżonków (np. mąż siostry męża),
  • małżonków innych zstępnych (np. żona wnuka).

Kwoty wolne od opodatkowania

Dla każdej z grup podatkowych zostały ustalone kwoty darowizn, które nie muszą być zgłoszone do urzędu skarbowego, gdyż są wolne od podatku. Wynoszą one odpowiednio:

  • 9 637 zł dla osób z I grupy podatkowej;
  • 7 276 zł dla osób z II grupy podatkowej;
  • 4 902 zł dla osób z III grupy podatkowej.

Z takiego zwolnienia z podatku od wyżej wymienionych kwot można skorzystać raz na 5 lat. Zasada ta dotyczy każdej grupy podatkowej. Przy obliczaniu podatku sumuje wartość wszystkich darowizn z ostatnich 5 lat.

Jeśli darowizny pieniężne od najbliższych mają być zwolnione z podatku, pieniądze powinny zostać przelane na konto bankowe obdarowanego. Mogą być również przekazane za pośrednictwem poczty. W obu wypadkach przelewy powinny być dokładnie opisane, że jest to darowizna i kto komu przekazuje darowiznę. Darowizna w innej formie nie będzie zwolniona z podatku. Urząd Skarbowy chce mieć jasno i precyzyjnie udokumentowane kto, komu, kiedy i jaką kwotę podarował.

Zgłoszenie przez notariusza

Notariusz ma obowiązek zgłosić darowiznę do Urzędu Skarbowego, jeśli umowa została zawarta w formie aktu notarialnego.

Notariusz pobierze od niej podatek, który powinien zapłacić obdarowany i przekaże go następnie do Urzędu Skarbowego. Wymagane jest również osobiste zgłoszenie darowizny na odpowiednim druku przez obdarowanego do Urzędu Skarbowego jeśli została spisana zwykła umowa pisemna. Darowiznę trzeba zgłosić w terminie 6 miesięcy od podpisania umowy lub dokonania darowizny, np. od daty przelania pieniędzy na jego konto przez darczyńcę. Urząd Skarbowy przygotował odpowiednie druki do wypełnienie przez darczyńcę i obdarowanego niezależnie, do której grupy podatkowej należy. Zeznanie podatkowe składa również osoba obdarowana zwolniona z podatku od darowizny, dotyczy to I grupy podatkowej. W tym druku trzeba opisać otrzymaną darowiznę np. jeśli jest to samochód - podać markę, rok produkcji, numer rejestracyjny. Należy podać też dane darczyńcy, włącznie z jego numerem PESEL i NIP. Nie zgłasza się do Urzędu Skarbowego darowizn, które nie przekraczają kwoty zwolnienia podatkowego dla danej grupy.

Odwołanie darowizny

Odwołanie darowizny, jest możliwe także w sytuacji, gdy obdarowany dopuści się rażącej niewdzięczności w stosunku do darczyńcy. W takim wypadku, należy uwzględnić okoliczności konkretnego stanu faktycznego. Niewdzięczne jest każde niewłaściwe i krzywdzące darczyńcę zachowanie obdarowanego, lecz by zachowanie zostało uznane za „rażąco niewdzięczne”, musi się ono cechować znacznym nasileniem złej woli skierowanej na wyrządzenie darczyńcy krzywdy bądź szkody majątkowej. Jako rażącą niewdzięczność należy rozumieć takie zachowanie obdarowanego (zarówno działanie, jak również zaniechanie), które narusza powszechnie panujące w społeczeństwie normy moralne, czy też obyczajowe. Darczyńca może rażąca niewdzięczność wybaczyć.

Darczyńca może także odwołać darowiznę, która nie została jeszcze wykonana, w przypadku, gdy po zawarciu umowy jego stan majątkowy uległ takiej zmianie, że wykonanie darowizny nie może nastąpić bez uszczerbku dla jego własnego utrzymania odpowiednio do jego usprawiedliwionych potrzeb albo bez uszczerbku dla ciążących na nim ustawowych obowiązków alimentacyjnych.

Jeśli została Państwu przekazana darowizna i nie jesteście pewni czy i w jakiej wysokości uiścić podatek od darowizny – nasza warszawska kancelaria prawna jest do Państwa dyspozycji. Oferujemy porady prawne doświadczonych adwokatów. Serdecznie zapraszamy Państwa do skorzystania z naszych usług!

powrót

Sprawy cywilne

zobacz więcej

Sprawy karne

zobacz więcej

Obsługa firm

zobacz więcej